17 دسامبر

سینوزیت مزمن

سینوزیت مزمن

سینوزیت مزمن می‌تواند به دلیل ابتلا به یک عفونت ویروسی، رشد بافت در  سینوس‌ها (پولیپ‌های بینی) یا به دلیل انحراف سپتوم ایجاد شود. علایم و نشانه‌های آن ممکن است شامل انسداد بینی یا احتقان باشد که در این صورت تنفس از راه بینی با مشکل مواجه شده و بیمار در اطراف چشم‌ها، گونه‌ها، بینی یا پیشانی احساس درد و تورم می‌کند.

سینوزیت مزمن بیماری شایعی است که حفرات اطراف مسیر بینی ( سینوس‌ها) را درگیر کرده که علی‌رغم درمان سبب التهاب و تورم حداقل برای مدت 12 هفته می‌شود.

این بیماری که به نام رینوسینوزیت مزمن هم خوانده می‌شود، مانع از خروج ترشحات شده و سبب تولید موکوس‌هایی  می‌شود که تنفس از راه بینی را با اشکال مواجه می‌کند. اطراف چشم‌ها و صورت متورم شده و بیمار ممکن است دچار درد صورت یا قرمزی صورت شود.

این وضعیت عمدتا جوانان و میانسالان را درگیر می‌کند اما ممکن است کودکان نیز درگیر شوند.

علایم و دلایل سینوزیت مزمن

برای تشخیص و تایید این بیماری باید حداقل دو مورد از علایم و نشانه‌های سینوزیت مزمن وجود داشته باشد.

این علایم شامل:

  • ترشحات غلیظ و بدون رنگ از بینی یا و خروج ترشحات از قسمت پشت گلو ( ترشحات پشت بینی)
  • انسداد بینی یا احتقان که سبب اشکال در تنفس از طریق بینی می‌شود.
  • درد، حساسیت و تورم در اطراف چشم‌ها، گونه‌ها، بینی یا پیشانی
  • کاهش احساس بویایی و مزه در بزگسالان یا سرفه در کودکان

سایر علایم و نشانه‌ها شامل سینوزیت مزمن

  • درد گوش
  • درد در قسمت فک بالایی و دندان‌ها
  • سرفه که ممکن است شب‌ها بدتر شود.
  • گلودرد
  • تنفس بدبو
  • خستگی یا بیقراری
  • تهوع

سینوزیت مزمن

سینوزیت مزمن و سینوزیت حاد علایم و نشانه‌های مشابهی دارند، اما سینوزیت حاد عفونت گذرای سینوس‌ها است که اغلب به دلیل سرماخوردگی ایجاد می‌شود. علایم و نشانه‌های سینوزیت مزمن طولانی‌تر است و می‌تواند سبب بروز خستگی شود. تب علامت شایع سینوزیت مزمن نیست اما ممکن است در سینوزیت حاد دیده شود.

چه زمانی به پزشک مراجعه کنید

قبل از ابتلا به سینوزیت مزمن، بیمار ممکن است دوره‌های متعددی از سینوزیت حاد را داشته باشد که کمتر از 4 هفته طول بکشد، بیمار ممکن است برای ارزیابی و درمان به متخصص گوش حلق و بینی ارجاع داده شود.

در صورتی که هرکدام از این مشکلات را داشتید حتما به پزشک مراجعه کنید:

  • بسیاری از اوقات مبتلا به سینوزیت حاد می‌شوید و این بیماری با درمان برطرف نمی‌شود.
  • علایم سینوزیت بعد از چند روز بهتر نمی‌شود.
  • علایم شما بعد از مراجعه به پزشک بهتر نمی‌شود.

در صورتی که هر کدام از این علایم را داشتید، فورا به پزشک مراجعه کنید چرا که می‌تواند بیانگر عفونت جدی در شما باشد:

  • تب شدید
  • تورم یا قرمزی اطراف چشم‌ها
  • سردرد شدید
  • گیجی
  • دوبینی یا سایر تغییرات بینایی
  • سفتی گردن

 

دلایل شایع سینوزیت مزمن شامل موارد زیر است:

  • پولیپ‌های بینی. رشد بافت‌ها می‌تواند سبب انسداد مسیر بینی یا سینوس‌ها شود.
  • انحراف سپتوم بینی. سپتومی که انحراف دارد- دیواره بین سوراخ‌های بینی- ممکن است سبب انسداد مسیر سینوس‌ها یا حتی محدودیت در خروج ترشحات شود.
  • سایر مشکلات پزشکی. بیماری‌هایی مثل فیبروز کیستیک، ریفلاکس گاستروازوفاژیال، ایدز و سایر بیماری‌های مربوط به سیستم ایمنی می‌توانند منجر به انسداد بینی شوند.
  • عفونت‌های دستگاه تنفسی. عفونت‌های در دستگاه تنفسی – عمدتا سرماخوردگی- می‌تواند سبب التهاب و افزایش ضخامت غشای سینوس‌ها شده و خروج ترشحات را با مشکل مواجه کنند. این عفونت‌ها می‌توانند ویروسی، باکتریایی یا قارچی باشند.
  • آلرژی‌هایی مانند تب یونجه. التهاب ناشی از بیماری‌های آلرژیک می‌تواند سبب انسداد سینوس‌ها شوند.

 

عوامل خطر سینوزیت مزمن

در صورتی که هر کدام از علایم زیر را داشته باشید، در معرض خطر ابتلا به سینوزیت مزمن یا عود سینوزیت هستید:

  • ناهنجاری‌های مسیر بینی مانند انحراف سپتوم بینی یا پولیپ‌های بینی
  • آسم که به طور زیادی با سینوزیت مزمن ارتباط دارد.
  • حساسیت به آسپیرین که سبب بروز علایم تنفسی می‌شود.
  • اختلالات سیستم ایمنی مانند HIV/AIDS که روی سینوس‌ها تاثیر می‌گذارد.
  • مواجهه مداوم با مواد آلاینده مانند دود سیگار

 

تشخیص سینوزیت مزمن

پزشک حساسیت روی بینی‌ و صورت شما را احساس کرده و درون بینی شما را نگاه می‌کند:

سایر روش‌های تشخیصی سینوزیت مزمن عبارتند از:

  • اندوسکوپی بینی. یک لوله باریک که دارای فیبر نوری است (اندوسکوپ) درون بینی جایگذاری شده و به این وسیله به پزشک اجازه می‌دهد تا درون سینوس‌ها را مشاهده کند. این وسیله همچنین به نام رینوسکوپ خوانده می‌شود.
  • مطالعات تصویر برداری. تصاویر گرفته شده با استفاده از CT اسکن یا MRI می‌تواند نشاندهنده جزییات درون سینوس‌ها و مسیرهای بینی باشد. این مطالعات می‌توانند التهاب عمقی یا انسدادی که با استفاده از اندوسکوپ مشخص نشده‌اند را نشان دهند.
  • کشت بینی و سینوس‌ها. کشت‌ها معمولا برای تشخیص سینوزیت مزمن غیرضروری هستند. با این حال وقتی که بیماری به درمان پاسخ نمی‌دهد یا بدتر می‌شود، کشت دادن بافت ممکن است به شناسایی دلایل بیماری مانند باکتری‌ها یا قارچ‌ها کمک کند.
  • آزمون آلرژی. در صورتی که پزشک مشکوک شود که بیماری ممکن است با آلرژی بدتر شود، آزمون پوستی را توصیه می‌کند. آزمون پوستی، آزمونی بی‌خطر و سریع است و می‌تواند به شناسایی آلرژی‌هایی که ممکن است عامل عود مجدد التهاب بینی باشند، کمک کند.

درمان سینوزیت مزمن

اهداف درمان سینوزیت مزمن شامل موارد زیر است:

  • التهاب سینوس‌ها را کاهش دهید.
  • مسیر بینی را از ترشحات پاک کنید.
  • دلایلی که باعث ایجاد سینوزیت شده‌اند را شناسایی و حذف کنید.
  • تعداد موارد عود سینوزیت حاد را کاهش دهید.

درمان‌هایی که سبب تسکین علایم می‌شوند

این درمان‌ها شامل:

  • شستشو با محلول سالین. با اسپری یا محلول نرمال سالین خروج ترشحات را کاهش داده و آلرژی‌ها و التهاب را از بین ببرید.
  • کورتیکواسترویید‌های بینی. این اسپری بینی کمک می‌کند تا التهاب درمان شده و از بروز آن پیشگیری می‌کند. فلوتیکازون، تریامسینولون، بودزوناید، مومتازون و بکلومتازون از جمله این داروها هستند. در صورتی که اسپری آنها به اندازه کافی موثر نبود ممکن است پزشک شستشو با محلول سالین مخلوط با قطره بودزوناید ( یک محلول بینی) را نیز توصیه نماید.
  • کورتیکواسترویید‌های تزریقی یا خوراکی. این داروها برای تسکین التهاب سینوزیت شدید مورد استفاده قرار می‌گیرند، مخصوصا اگر شما پولیپ بینی داشته باشید. کورتیکواسترویید‌های خوراکی در صورتی که به مدت طولانی مورد استفاده قرار گیرند ممکن است سبب بروز عوارض جانبی جدی شوند، بنابراین باید تنها برای درمان علایم شدید مورد استفاده قرار گیرند.
  • درمان حساسیت‌زدایی آسپیرین. در صورتی که به دلیل مصرف آسپیرین دچار سینوزیت شدید، باید حساسیت‌زدایی شوید. تحت نظارت‌های پزشکی به شما دوز بالاتری آسپیرین داده می‌شود تا تحمل شما به این دارو افزایش یابد.

آنتی‌بیوتیک‌ها

در صورتی که عامل سینوزیت‌ها عفونت‌های باکتریایی باشد، آنتی‌بیوتیک‌ها برای درمان سینوزیت ضروری هستند. اگر پزشک نتواند عفونت زمینه‌ای را بررسی کند، ممکن است همراه با سایر داروها آنتی‌بیوتیک نیز برای بیمار تجویز کند.

ایمنی درمانی

در صورتی که آلرژی‌ها در بروز سینوزیت نقش داشته باشند، تزریق واکسن آلرژی (ایمنی‌درمانی) می‌تواند به کاهش واکنش بدن به آلرژی‌های خاص کمک کرده و بیماری را بهبود بخشد.

در موارد مقاومت به درمان یا داروها، جراحی اندوسکوپی سینوس می‌تواند یک راهکار مفید باشد. برای این اقدام درمانی، پزشک از آندوسکوپ، برای بررسی مسیر سینوس‌ها استفاده می‌کند.

بسته به مکانی که دچار انسداد شده است، پزشک ممکن است از وسایل مختلفی برای برداشتن بافت‌ها یا پولیپ‌هایی که سبب انسداد بینی شده است، استفاده کند. بزرگ‌کردن دهانه سینوس تنگ نیز راه درمانی بعدی برای بهتر شدن خروج ترشحات است.

خود درمانی

این اقدامات می‌تواند به تسکین علایم سینوزیت کمک کند:

  • به اندازه کافی استراحت کنید. استراحت کافی کمک می‌کند تا  بدن با عفونت‌ مبارزه کرده و سرعت بهبودی افزایش می‌یابد.
  • مایعات فراوان بنوشید. نوشیدن مایعاتی مانند آب یا آب میوه به رقیق‌شدن ترشحات موکوسی و خارج شدن آنها، کمک می‌کند. از نوشیدن کافئین یا الکل بپرهیزید، چرا که می‌توانند سبب کم آبی بدن شوند. نوشیدن الکل منجر به تورم سینوس‌ها و بینی شده و بیماری را تشدید می‌کنند.
  • مرطوب کردن حفره سینوس‌ها. یک حوله دور سرتان بیندازید و بخار آب گرم را تنفس کنید. می‌توانید صورت خود را مستقیم روی بخار گرم گرفته و بخار را تنفس کنید. همچنین می‌توانید دوش آب گرم گرفته و بخار آب گرم را استنشاق کنید. این کار به تسکین درد و خروج ترشحات کمک می‌‌کند.
  • مسیر بینی خود را با آب روان شستشو دهید. از یک بطری که آب را با فشار بیرون می‌دهد برای شستشوی سینوس‌ها استفاده کنید. این درمان خانگی که به نام لاواژ بینی خوانده می‌شود، می‌تواند سبب پاک شدن سینوس‌های شما از ترشحات شود. در صورتی که خودتان اقدام به شستشوی بینی‌تان می‌کنید، از آب کاملا تمیز یا آب مقطر استریل یا آب جوشیده سردشده یا آبی که از فیلترهایی با قطر یک میکرون عبور کرده است، استفاده کنید. بعد از هر بار استفاده از ظرف مخصوص شستشوی بینی، آن را کاملا با آب تمیز بشویید و اجازه دهید تا در هوا کاملا خشک شود.
  • هنگام خواب از بالش‌های بیشتری استفاده کنید تا سرتان کمی بالاتر از بدن‌تان قرار گیرد. این کار به خروج و تخلیه سینوس‌ها کمک کرده و احتقان بینی را کاهش می‌دهد.

 

پیشگیری سینوزیت مزمن

این اقدامات به کاهش خطر سینوزیت حاد کمک می‌‌کند

  • مانع از ابتلا به عفونت‌های تنفسی فوقانی شوید. به این منظور از تماس با افرادی که مبتلا به سرماخوردگی هستند، بپرهیزید. دست‌های خود را به طور مدام با آب و صابون بشویید، مخصوصا قبل از هر بار وعده غذایی
  • آلرژی‌ خود را تحت کنترل داشته باشید. با پزشک خود برای درمان آلرژی همکاری کنید.
  • از سیگار کشیدن و مواجهه با آلاینده‌های هوا بپرهیزید. تنباکوی موجود در سیگار و سایر آلاینده‌ها می‌تواند ریه‌ها و مسیر هوایی‌تان را تحریک کند.
  • از مرطوب‌کننده‌های هوا استفاده کنید. اگر هوای خانه خشک است، می‌توانید از مرطوب‌کننده‌های هوا برای کمک به پیشگیری از سینوزیت استفاده کنید. از پاکیزه بودن مرطوب‌کننده‌ها مطمئن باشید و به طور منظم آن را تمیز کنید.

دکتر رضا کریمی

جراح و متخصص گوش و حلق و بینی

 جراح سر و گردن و پلاستیک بینی و صورت

 

17 دسامبر

سینوزیت حاد

سینوزیت حاد

سینوزیت حاد : در بیماری سینوزیت حاد (رینوسیوزیت حاد) حفره‌هایی اطراف مسیر‌های بینی ( سینوس‌ها) دچار التهاب و تورم می‌شوند. این حالت سبب اشکال در خروج ترشحات شده و سبب انباشته شدن آنها می‌شود.

سینوزیت حاد، سبب اشکال در تنفس از راه بینی می‌شود. مناطق اطراف چشم‌ها و صورت متورم شده و ممکن است سبب درد یا سردرد شود.

سینوزیت حاد عمدتا به دلیل سرماخوردگی ایجاد می‌شود و در صورتی که عامل آن عفونت باکتریایی نباشد در بسیاری از موارد در مدت 10 روز برطرف می‌شود.

در بسیاری از موارد با درمان‌های خانگی می‌توان سینوزیت حاد را درمان کرد. با این حال، اگر سینوزیت همچنان ادامه یابد، ممکن است منجر به عفونت شدید یا عوارض دیگر شود. اگر سینوزیت علی‌رغم درمان، بیش از 12 هفته طول بکشد، سینوزیت مزمن خوانده می‌شود.

علایم سینوزیت حاد

علایم سینوزیت حاد اغلب شامل موارد زیر است:

  • ترشح غلیظ، زرد یا سبز رنگ از بینی یا پشت گلو (ترشحات پشت بینی)
  • انسداد بینی یا احتقان بینی که موجب اشکال در تنفس از طریق بینی می‌شود.
  • درد، حساسیت، تورم و فشار اطراف چشم‌ها، گونه‌ها، بینی یا پیشانی که با خم‌شدن بدتر می‌شود.
  • احساس فشار در گوش
  • سردرد
  • درد در قسمت بالای فک و دندان
  • کاهش احساس‌ بو و مزه
  • سرفه، که ممکن است شب‌ها بدتر شود.
  • تنفس بدبو
  • خستگی
  • تب

سینوزیت حاد

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنید

بسیاری از بیماران مبتلا به سینوزیت حاد نیازی به مراجعه به پزشک ندارند.

اما در صورتی هر یک از علایم زیر را احساس کردید به پزشک مراجعه کنید.

  • علایمی که در مدت چند روز بهبود پیدا نکرده یا بدتر شوند.
  • تب مداوم
  • سابقه عود مجدد یا سینوزیت مزمن

درصورتی که هر کدام از علایم و نشانه‌هایی زیر که بیانگر عفونت شدید هستند را داشتید، فورا به پزشک مراجعه کنید:

  • درد، تورم، یا قرمزی در اطراف چشم‌ها
  • تورم پیشانی
  • سردرد بی‌امان و شدید
  • تب بالا
  • گیجی
  • دوبینی یا سایر تغییرات بینایی
  • سفتی گردن

تشخیص سینوزیت حاد

پزشک در معاینه متوجه حساسیت در بینی و صورت شما شده و داخل بینی شما را نگاه می‌کند.

سایر روش‌هایی که ممکن است برای تشخیص سینوزیت حاد مورد استفاده و بررسی قرار بگیرد شامل موارد زیر است:

  • اندوسکوپی بینی. یک لوله نازک، قابل انعطاف (اندوسکوپ) که دارای فیبر نوری است از طریق بینی جایگذاری شده و پزشک می‌تواند درون سینوس‌ها را مشاهده کند.
  • مطالعات تصویربرداری. یک CTاسکن یا MRI می‌تواند کاملا داخل سینوس‌ها و اطراف بینی را نشان دهد. اگرچه این آزمون‌ها برای سینوزیت‌های حاد غیرپیچیده توصیه نمی‌شود، اما مطالعات تصویربرداری ممکن است به شناسایی عوارض مشکوک کمک کند.
  • کشت بینی و سینوس‌ها. آزمون‌های آزمایشگاهی معمولا برای تشخیص سینوزیت حاد غیرضروری هستند. با این حال، زمانی که بیماری به درمان پاسخ نمی‌دهد یا بدتر می‌شود، کشت بافت‌ها ممکن است به شناسایی دلیل بیماری مانند عفونت‌های باکتریایی کمک کند.
  • آزمونهای آلرژی. در صورتی که پزشک شک کند که آلرژی سبب تشدید سینوزیت حاد شده است، ممکن است آزمون‌های پوستی آلرژی را توصیه کند، آزمون پوستی بسیار ایمن و سریع انجام می‌شود و می‌تواند به مشخص شدن عامل آلرژی‌زا و التهاب بینی کمک کند.

درمان سینوزیت حاد

بسیاری از موارد سینوزیت حاد، مخصوصا آنهایی که به دلایل عفونت‌های ویروسی ایجاد شده‌اند، خودبه‌خود برطرف می‌شوند. روش‌های مراقبت از خود معمولا همه آن چیزی است که به تسکین علایم کمک می‌کند.

درمان‌ها برای تسکین علایم

پزشک برای کمک به تسکین سینوزیت این موارد را به شما توصیه می‌کند:

  • اسپری سالین بینی. که شما می‌توانید چند بار در روز آن را در درون بینی‌ خود اسپری کنید.
  • کورتیکواسترویید‌های بینی. این اسپری‌های بینی به پیشگیری و درمان التهاب کمک می‌کنند. فلوتیکازون، بودزونید، مومتازون و بکلومتازون از جمله این داروها هستند.
  • ضداحتقان‌ها. این داروها را می‌توانید بدون نسخه تهیه کنید. آنها به شکل مایع، قرص و اسپری‌های بینی وجود دارند. از ضداحتفان‌های بینی تنها به مدت چند روز استفاده کنید. در غیر این صورت می‌تواند سبب بازگشت احتقان به شکل شدیدتری شوند.
  • مسکن‌های درد بدون نسخه. مسکن‌هایی مانند آسپیرین، استامینوفن یا ایبوپروفن

توجه کنید که این مسکن‌ها باید در کودکان و نوجوانانی که در حال بهبود از بیماری آبله مرغان هستند، با احتیاط مورد استفاده قرار گیرند. کودکان و نوجوانانی که دچار علایم شبه سرماخوردگی هستند، نباید آسپیرین دریافت کنند.  این ممنوعیت به دلیل ارتباط مصرف آسپیرین با سندرم رای است که اگرچه بیماری نادری است، اما می‌تواند تهدید کننده زندگی باشد.

آنتی‌بیوتیک‌ها

برای درمان سینوزیت حاد معمولا نیازی به آنتی‌بیوتیک نیست. حتی اگر سینوزیت حاد باکتریایی باشد، ممکن است در بعضی موتردبدون درمان برطرف شود.

ممکن است پزشک منتظر بماند که آیا سینوزیت حاد باکتریایی خود به خود برطرف می‌شود یا خیر. با این حال، علایم شدید، پیشرونده، یا مداوم ممکن است نیاز به درمان آنتی‌بیوتیکی داشته باشند. در صورتی که پزشک شما آنتی‌بیوتیک تجویز کرد، مطمئن باشید که دوره درمان را کامل کنید، حتی بعد از این که علایم بهتر شدند. اگر زودتر از موقع داروهایتان را قطع کردید، ممکن است علایم مجددا بازگردند.

ایمنی‌درمانی

در صورتی که عوامل آلرژی‌زا به سینوزیت شما اضافه شد، واکسن آلرژی ( ایمنی‌درمانی) به کاهش واکنش بدن به آلرژن‌های خاص کمک کرده و می‌تواند به درمان علایم کمک کند.

درمان‌های جایگزین

هنوز هیچ درمان جایگزینی برای تسکین علایم سینوزیت حاد مورد تایید قرار نگرفته است،  اما محصولاتی که حاوی ترکیبات خاصی از گیاهان هستند ممکن است کمک‌کننده باشند.

سبک زندگی و درمان های خانگی

این اقدامات به بیمار کمک می‌کند تا علایم سینوزیت بهبود یابد:

  • به اندازه کافی استراحت کنید. استراحت کافی کمک می‌کند تا  بدن با عفونت‌ مبارزه کرده و سرعت بهبودی افزایش می‌یابد
  • مایعات فراوان بنوشید. نوشیدن مایعاتی مانند آب یا آب میوه به رقیق‌شدن ترشحات موکوسی و خارج شدن آنها، کمک می‌کند. از نوشیدن کافئین یا الکل بپرهیزید، چرا که می‌توانند سبب کم‌آبی بدن شوند. نوشیدن الکل منجر به تورم سینوس‌ها و بینی شده و بیماری را تشدید می‌کنند.
  • مرطوب کردن حفره سینوس‌ها. یک حوله دور سرتان بیندازید  و بخار آب گرم را تنفس کنید. می‌توانید صورت خود را مستقیم روی بخار گرم گرفته و بخار را تنفس کنید. همچنین می‌توانید دوش آب گرم گرفته و بخار آب گرم را استنشاق کنید. این کار به تسکین درد و خروج ترشحات کمک می‌‌کند
  • مسیر بینی خود را با آب روان شستشو دهید. از یک بطری که آب را با فشار بیرون می‌دهد برای شستشوی سینوس‌ها استفاده کنید. این درمان خانگی که به نام لاواژ بینی خوانده می‌شود، می‌تواند سبب پاک شدن سینوس‌های شما از ترشحات شود. در صورتی که خودتان اقدام به شستشوی بینی‌تان می‌کنید، از آب کاملا تمیز یا آب مقطر استریل یا آب جوشیده سردشده یا آبی که از فیلترهایی با قطر یک میکرون عبور کرده است، استفاده کنید. بعد از هر بار استفاده از ظرف مخصوص شستشوی بینی، آن را کاملا با آب تمیز بشویید و اجازه دهید تا در هوا کاملا خشک شود.
  • هنگام خواب از بالش‌های بیشتری استفاده کنید تا سرتان کمی بالاتر از بدن‌تان قرار گیرد. این کار به خروج و تخلیه سینوس‌ها کمک کرده و احتقان بینی را کاهش می‌دهد.

پیشگیری از سینوزیت حاد

این اقدامات به کاهش خطر سینوزیت حاد کمک می‌‌کند

  • مانع از ابتلا به عفونت‌های تنفسی فوقانی شوید. به این منظور از تماس با افرادی که مبتلا به سرماخوردگی هستند، بپرهیزید. دست‌های خود را به طور مدام با آب و صابون بشویید، مخصوصا قبل از هر بار وعده غذایی
  • آلرژی‌ خود را تحت کنترل داشته باشید. با پزشک خود برای درمان آلرژی همکاری کنید.
  • از سیگار کشیدن و مواجهه با آلاینده‌های هوا بپرهیزید. تنباکوی موجود در سیگار و سایر آلاینده‌ها می‌تواند ریه‌ها و مسیر هوایی‌تان را تحریک کند.
  • از مرطوب‌کننده‌های هوا استفاده کنید. اگر هوای خانه خشک است، می‌توانید از مرطوب‌کننده‌های هوا برای کمک به پیشگیری از سینوزیت استفاده کنید. از پاکیزه بودن مرطوب‌کننده‌ها مطمئن باشید و به طور منظم آن را تمیز کنید.

دکتر رضا کریمی

جراح و متخصص گوش و حلق و بینی

جراح سر و گردن و پلاستیک بینی و صورت

Visit Us On TwitterVisit Us On FacebookVisit Us On Google PlusVisit Us On LinkedinVisit Us On Instagram